Tiêu Chuẩn Quốc Tế
JCI & RTAC
Cố vấn chuyên môn
ThS. BS. Huỳnh Võ Tiến, tư vấn tâm lý hiếm muộn, IVF Phương Châu
“Tháng nào tôi cũng có kinh đều, vậy chắc vẫn còn nhiều trứng và chưa cần vội?”
Đây là một trong những băn khoăn dễ gặp khi phụ nữ nhận kết quả AMH thấp nhưng chu kỳ kinh nguyệt vẫn diễn ra đều đặn. Kinh nguyệt vẫn đến đúng hẹn khiến nhiều người cảm thấy khả năng sinh sản của mình vẫn ổn và có thể tiếp tục chờ đợi thêm một thời gian.
Tuy nhiên, kinh nguyệt và dự trữ buồng trứng không phản ánh cùng một vấn đề. Một người phụ nữ vẫn có thể duy trì chu kỳ kinh nguyệt đều trong khi số lượng noãn dự trữ đã giảm. Vì vậy, khi AMH thấp, đặc biệt ở những phụ nữ đang mong con, bác sĩ thường khuyên nên đánh giá sức khỏe sinh sản đầy đủ và chủ động kế hoạch phù hợp thay vì chỉ dựa vào vòng kinh để quyết định tiếp tục chờ đợi.
AMH thấp có ý nghĩa gì đối với dự trữ buồng trứng?
AMH, viết tắt của Anti-Müllerian Hormone, là hormone được sản xuất bởi các tế bào hạt của những nang noãn nhỏ trong buồng trứng. Xét nghiệm AMH hiện được sử dụng như một trong những công cụ giúp bác sĩ đánh giá dự trữ buồng trứng.
Hiểu đơn giản, AMH cung cấp thông tin liên quan đến “số lượng” noãn còn lại trong buồng trứng, chứ không trực tiếp đánh giá chất lượng của từng noãn.
Phụ nữ sinh ra với một số lượng noãn nhất định và nguồn dự trữ này giảm dần theo thời gian. Khi AMH thấp, điều đó có thể gợi ý dự trữ buồng trứng đang suy giảm.
Trong điều trị hỗ trợ sinh sản, AMH còn cung cấp thông tin để bác sĩ dự đoán khả năng đáp ứng của buồng trứng khi kích thích, từ đó xây dựng phác đồ phù hợp với từng người.
Tuy nhiên, AMH không nên được nhìn nhận như một con số đứng riêng lẻ. Để đánh giá sức khỏe sinh sản, bác sĩ còn cần xem xét tuổi, số nang thứ cấp trên siêu âm (AFC), tiền sử sản phụ khoa, thời gian mong con, các xét nghiệm nội tiết và tình trạng sức khỏe sinh sản của người chồng.
Vì sao AMH thấp nhưng kinh nguyệt vẫn có thể đều?
Đây chính là điểm khiến nhiều phụ nữ dễ chủ quan.
Kinh nguyệt đều thường cho thấy chu kỳ kinh vẫn đang diễn ra tương đối ổn định. Tuy nhiên, điều đó không đồng nghĩa với việc buồng trứng còn một nguồn dự trữ noãn dồi dào.
Nói cách khác, “vẫn có kinh đều” và “còn nhiều noãn” là hai câu chuyện khác nhau.
Một phụ nữ có thể vẫn có kinh hàng tháng, thậm chí chu kỳ khá đều, nhưng xét nghiệm AMH và siêu âm AFC lại cho thấy dự trữ buồng trứng đã giảm.
AMH có thể suy giảm trước khi một số thay đổi khác trở nên rõ ràng. Vì thế, nếu chỉ quan sát chu kỳ kinh nguyệt, người phụ nữ có thể chưa nhận ra những thay đổi đang diễn ra ở dự trữ buồng trứng.
Đó cũng là lý do xét nghiệm AMH được sử dụng trong đánh giá dự trữ buồng trứng và có thể được thực hiện vào nhiều thời điểm trong chu kỳ.
Kinh nguyệt đều không đồng nghĩa với khả năng sinh sản không thay đổi
Một chu kỳ kinh nguyệt đều là thông tin có giá trị, nhưng không thể một mình trả lời tất cả câu hỏi về khả năng sinh sản.
Khả năng mang thai phụ thuộc vào nhiều yếu tố: tuổi của người phụ nữ, dự trữ buồng trứng, chất lượng noãn, khả năng phóng noãn, tình trạng tử cung và vòi trứng, chất lượng tinh trùng cũng như nhiều yếu tố sức khỏe khác.
Đặc biệt, cần phân biệt giữa số lượng noãn và chất lượng noãn.
AMH chủ yếu giúp cung cấp thông tin về dự trữ buồng trứng và dự đoán đáp ứng với kích thích buồng trứng. Trong khi đó, tuổi của người phụ nữ là một trong những yếu tố quan trọng liên quan đến chất lượng noãn.
Vì vậy, hai phụ nữ có cùng mức AMH nhưng ở hai độ tuổi khác nhau chưa chắc có cùng tiên lượng hoặc cùng một kế hoạch điều trị.
Đây cũng là lý do bác sĩ không đưa ra quyết định chỉ dựa trên một kết quả AMH.
AMH thấp có đồng nghĩa với không thể mang thai?
Không.
Một kết quả AMH thấp không đồng nghĩa với việc người phụ nữ không còn khả năng mang thai hoặc bắt buộc phải thực hiện IVF.
AMH thấp chủ yếu phản ánh dự trữ buồng trứng giảm và có giá trị trong việc dự đoán đáp ứng của buồng trứng khi kích thích. Chỉ số này không thể tự mình khẳng định một người có thể hay không thể mang thai tự nhiên.
Vì vậy, khi nhận kết quả AMH thấp, điều cần làm không phải là quá lo lắng hoặc tự kết luận rằng cơ hội làm mẹ đã khép lại.
Điều quan trọng hơn là hiểu AMH thấp đang có ý nghĩa như thế nào trong trường hợp cụ thể của mình.
Một phụ nữ còn trẻ, mới bắt đầu kế hoạch mang thai và không có bất thường khác có thể được tư vấn khác với một phụ nữ lớn tuổi hơn, đã mong con trong thời gian dài hoặc có thêm những yếu tố ảnh hưởng đến sức khỏe sinh sản.
Vậy tại sao bác sĩ thường khuyên không nên chờ quá lâu?
Khi một phụ nữ đang mong con và được đánh giá có dự trữ buồng trứng thấp, thời gian trở thành một yếu tố cần được cân nhắc.
Dự trữ buồng trứng không tăng trở lại theo thời gian. Số lượng noãn tiếp tục giảm theo quá trình sinh lý tự nhiên và tuổi cũng là yếu tố liên quan mật thiết đến chất lượng noãn.
Điều này không có nghĩa rằng cứ AMH thấp là phải điều trị ngay lập tức. “Không nên chờ lâu” nên được hiểu là không nên trì hoãn việc đánh giá đầy đủ và lập kế hoạch phù hợp, nhất là khi đang có mong muốn sinh con.
Nếu tiếp tục chờ chỉ vì kinh nguyệt vẫn đều, đến một thời điểm sau đó, số lượng noãn có thể tiếp tục giảm. Trong trường hợp cần đến các phương pháp hỗ trợ sinh sản, dự trữ buồng trứng thấp cũng có thể khiến số lượng noãn thu được sau kích thích ít hơn, từ đó ảnh hưởng đến số lượng phôi có thể tạo được.
Vì vậy, lời khuyên “đừng chờ lâu” không nhằm tạo thêm áp lực cho người phụ nữ. Mục tiêu là giúp mỗi gia đình hiểu tình trạng hiện tại để không bỏ qua khoảng thời gian có ý nghĩa đối với kế hoạch sinh con của mình.
Khi AMH thấp, bác sĩ sẽ đánh giá thêm những gì?
AMH là một mảnh ghép, không phải toàn bộ bức tranh về khả năng sinh sản.
Khi thăm khám, bác sĩ có thể kết hợp nhiều thông tin để đánh giá toàn diện hơn, trong đó có:
- Độ tuổi của người phụ nữ
- Thời gian hai vợ chồng đã mong con
- Chu kỳ kinh nguyệt và tình trạng phóng noãn
- Siêu âm đếm nang thứ cấp (AFC)
- Các xét nghiệm nội tiết khi cần thiết
- Tiền sử phẫu thuật hoặc bệnh lý liên quan đến buồng trứng
- Tình trạng tử cung và vòi trứng
- Kết quả tinh dịch đồ và sức khỏe sinh sản của người chồng
Từ những dữ liệu này, bác sĩ mới có cơ sở tư vấn liệu hai vợ chồng có thể tiếp tục mong con tự nhiên trong một khoảng thời gian phù hợp, cần theo dõi thêm hay nên cân nhắc các phương pháp hỗ trợ sinh sản.
AMH thấp không có nghĩa mọi người đều cần cùng một phương pháp điều trị
Không có một “công thức chung” dành cho tất cả phụ nữ có AMH thấp.
Có người chỉ cần được theo dõi và tư vấn thời điểm phù hợp. Có trường hợp cần hỗ trợ sinh sản sớm hơn. Với những người có dự trữ buồng trứng giảm nhiều, bác sĩ có thể cân nhắc các chiến lược điều trị khác tùy vào độ tuổi, số nang noãn hiện có, tiền sử điều trị và mục tiêu sinh con của từng gia đình.
Tại IVF Phương Châu, AMH, độ tuổi, AFC và những đặc điểm riêng của mỗi khách hàng là các dữ liệu được xem xét để xây dựng kế hoạch điều trị cá nhân hóa.
Trong một số trường hợp dự trữ buồng trứng suy giảm, chiến lược tích lũy noãn cũng có thể được bác sĩ cân nhắc. Thay vì cố gắng áp dụng cùng một phác đồ cho tất cả mọi người, mục tiêu là sử dụng nguồn noãn hiện có một cách phù hợp với tình trạng thực tế của từng người.
Điều quan trọng là phương án nào cũng cần được quyết định sau khi thăm khám và đánh giá chuyên môn, thay vì lựa chọn chỉ dựa trên một con số AMH.
Đừng để một vòng kinh đều tạo cảm giác rằng mình còn rất nhiều thời gian
Có kinh đều mỗi tháng có thể khiến một người phụ nữ cảm thấy yên tâm. Nhưng nếu đã biết dự trữ buồng trứng thấp và đang có kế hoạch sinh con, đây là lúc cần nhìn rộng hơn một chu kỳ kinh nguyệt.
AMH thấp không phải một “bản án” về khả năng làm mẹ.
Nhưng đó là một thông tin đáng để mình lắng nghe.
Thay vì hoang mang vì một con số, cũng đừng chủ quan chỉ vì kinh nguyệt vẫn đều. Một lần thăm khám đầy đủ có thể giúp người phụ nữ hiểu rõ dự trữ buồng trứng của mình đang ở đâu, những yếu tố nào khác cần được kiểm tra và mình còn những lựa chọn nào cho kế hoạch sinh con phía trước.
Đôi khi, điều quan trọng không phải là vội vàng bắt đầu một phương pháp điều trị.
Mà là đừng để sự chờ đợi vô tình làm mình có ít lựa chọn hơn về sau.
Hotline: 0939 123 242
Địa chỉ: Lầu 1- BVQT Phương Châu, số 300 Nguyễn Văn Cừ (nối dài), Tân An, Cần Thơ
Link đăng ký khám: https://forms.gle/QXPmj6TVqD22eJU78
Zalo: https://zalo.me/3151939064448063345
Fanpage: https://www.facebook.com/ivfphuongchau
Tiktok: https://www.tiktok.com/@ivfphuongchau/
Tổng đài BVQT Phương Châu (24/24): 1900 54 54 66
