Tiêu Chuẩn Quốc Tế
JCI & RTAC
Cố vấn chuyên môn
BSNT. BSCKI Lâm Thị Ngọc Thảo
“Vợ chồng mình vẫn khỏe, cứ để tự nhiên thôi, sao phải đi khám?” Đây là suy nghĩ khá phổ biến khi các cặp đôi bắt đầu lên kế hoạch sinh con. Tuy nhiên, sức khỏe tổng thể tốt và sinh hoạt tình dục bình thường chưa đủ để khẳng định khả năng sinh sản của cả hai.
Nhiều cặp vợ chồng có thể mang thai tự nhiên mà không gặp khó khăn. Một số khác có thể có những vấn đề ảnh hưởng đến khả năng thụ thai nhưng chưa xuất hiện triệu chứng rõ ràng.
Thăm khám trước mang thai giúp hai vợ chồng chuẩn bị sức khỏe và được tư vấn những vấn đề cần lưu ý. Nếu đã mong con nhưng chưa có thai, bác sĩ sẽ xem xét thời điểm và các bước đánh giá khả năng sinh sản phù hợp.
Vậy vợ chồng nên đi khám khi nào, cần kiểm tra những gì và bắt đầu từ đâu?
1. Vì sao vợ chồng khỏe mạnh vẫn có thể gặp khó khăn khi mang thai?
Khả năng mang thai phụ thuộc vào nhiều yếu tố: tuổi của người vợ, sự phóng noãn, số lượng và chất lượng tinh trùng, độ thông và chức năng vòi trứng, tình trạng tử cung, cũng như thời điểm và tần suất quan hệ tình dục.
Ở nữ giới, rối loạn phóng noãn, tổn thương vòi trứng, lạc nội mạc tử cung hoặc sự suy giảm khả năng sinh sản theo tuổi có thể khiến việc mang thai gặp khó khăn.
Ở nam giới, bất thường về số lượng, khả năng di động hoặc hình dạng tinh trùng có thể xuất hiện ngay cả khi người chồng vẫn khỏe mạnh và sinh hoạt tình dục bình thường.
Vì vậy, khi cần đánh giá hiếm muộn, cả vợ và chồng nên được thăm khám ngay từ đầu, thay vì chỉ tập trung tìm nguyên nhân ở một người.
2. Khi nào vợ chồng nên chủ động thăm khám?
Ngay khi bắt đầu lên kế hoạch mang thai
Hai vợ chồng có thể chủ động tư vấn trước khi mang thai, kể cả khi chưa từng gặp khó khăn trong việc có con.
Buổi khám giúp bác sĩ rà soát bệnh lý nền, thuốc đang sử dụng, tiền sử mang thai, tiêm chủng và những yếu tố có thể ảnh hưởng đến thai kỳ. Từ đó, bác sĩ hướng dẫn điều chỉnh sức khỏe và chuẩn bị phù hợp trước khi có thai.
Không cần chờ đến khi mong con kéo dài mới đi tư vấn. Tuy nhiên, khám trước mang thai không đồng nghĩa với việc mọi cặp đôi đều cần làm các xét nghiệm đánh giá hiếm muộn.
Đã mong con nhưng chưa có thai theo thời gian phù hợp với độ tuổi
Nếu hai vợ chồng quan hệ tình dục đều đặn, không sử dụng biện pháp tránh thai và chưa có yếu tố nguy cơ đã biết, nên đánh giá hiếm muộn vào các thời điểm sau:
- Người vợ dưới 35 tuổi: Sau 12 tháng chưa có thai.
- Người vợ từ 35 tuổi trở lên: Sau 6 tháng chưa có thai.
- Người vợ trên 40 tuổi: Nên trao đổi với bác sĩ ngay khi có kế hoạch mang thai để được đánh giá và tư vấn sớm.
Đây là các mốc bắt đầu đánh giá hiếm muộn, không phải khoảng thời gian bắt buộc phải chờ nếu một trong hai người có dấu hiệu bất thường hoặc yếu tố nguy cơ.
Người vợ có kinh nguyệt bất thường hoặc yếu tố nguy cơ ảnh hưởng đến sinh sản
Người vợ nên thăm khám sớm khi có một trong những tình trạng sau:
- Kinh nguyệt không đều, kinh thưa hoặc vô kinh.
- Đã biết hoặc nghi ngờ lạc nội mạc tử cung, bệnh lý tử cung hay vòi trứng.
- Tiền sử viêm vùng chậu, thai ngoài tử cung hoặc phẫu thuật có thể ảnh hưởng đến cơ quan sinh sản.
- Tiền sử hóa trị, xạ trị hoặc bệnh lý có nguy cơ làm suy giảm chức năng buồng trứng.
Trong những trường hợp này, bác sĩ sẽ xem xét đánh giá sớm, không nhất thiết chờ đủ 6 hoặc 12 tháng.
Người chồng có dấu hiệu hoặc yếu tố nguy cơ ảnh hưởng đến sinh sản
Người chồng cũng nên được tư vấn sớm nếu từng có bệnh lý tinh hoàn, tinh hoàn ẩn, chấn thương hoặc phẫu thuật vùng sinh dục; đã có kết quả tinh dịch đồ bất thường; hoặc gặp khó khăn về cương dương, xuất tinh.
Tiền sử hóa trị, xạ trị và việc sử dụng testosterone hoặc steroid đồng hóa cũng là những thông tin cần trao đổi với bác sĩ.
Các bất thường về tinh trùng thường không thể nhận biết chỉ qua biểu hiện bên ngoài. Việc thăm khám cả hai vợ chồng giúp bác sĩ đánh giá đầy đủ hơn những yếu tố có thể ảnh hưởng đến khả năng thụ thai.
Đã có con nhưng mong bé tiếp theo chưa thành
Từng mang thai và sinh con thuận lợi không bảo đảm khả năng sinh sản sẽ luôn duy trì như trước. Theo thời gian, tuổi tác, sức khỏe và tình trạng cơ quan sinh sản của cả hai có thể thay đổi.
Nếu đang mong thêm con nhưng chưa có thai, hai vợ chồng vẫn nên áp dụng các mốc thăm khám theo tuổi của người vợ và đi khám sớm hơn khi có yếu tố nguy cơ.
3. Khám sức khỏe sinh sản trước khi mang thai cần kiểm tra những gì?
Nội dung thăm khám phụ thuộc vào mục đích khám, độ tuổi, tiền sử sức khỏe và thời gian mong con. Không có một danh mục xét nghiệm chung bắt buộc cho tất cả các cặp đôi.
Tư vấn và rà soát sức khỏe của cả hai vợ chồng
Bác sĩ sẽ tìm hiểu tiền sử bệnh lý, thuốc và thực phẩm bổ sung đang sử dụng, chu kỳ kinh nguyệt, thời gian mong con, tiền sử mang thai và những yếu tố có thể ảnh hưởng đến sinh sản.
Đối với người chuẩn bị mang thai, bác sĩ còn tư vấn kiểm soát bệnh nền, rà soát tiêm chủng, dinh dưỡng, lối sống và lựa chọn các xét nghiệm sàng lọc phù hợp với tiền sử cá nhân, gia đình.
Người vợ thường được khuyến nghị bổ sung 400 microgam axit folic mỗi ngày, bắt đầu ít nhất một tháng trước khi mang thai và tiếp tục trong 12 tuần đầu thai kỳ. Một số trường hợp cần liều khác theo chỉ định của bác sĩ.
Thăm khám và siêu âm khi cần thiết
Dựa trên thông tin ban đầu, bác sĩ có thể chỉ định khám phụ khoa, siêu âm đánh giá tử cung và buồng trứng hoặc các xét nghiệm phù hợp.
Khi đánh giá hiếm muộn, việc kiểm tra còn có thể bao gồm đánh giá phóng noãn, khảo sát buồng tử cung và độ thông vòi trứng tùy từng trường hợp.
Xét nghiệm AMH ở nữ giới khi phù hợp
AMH là xét nghiệm máu cung cấp thông tin về dự trữ buồng trứng, chủ yếu liên quan đến số lượng noãn còn lại. Xét nghiệm có giá trị hỗ trợ dự đoán đáp ứng của buồng trứng khi kích thích và xây dựng kế hoạch điều trị.
Tuy nhiên, cần hiểu đúng rằng:
- AMH không phản ánh trực tiếp chất lượng trứng.
- AMH thấp không đồng nghĩa với việc không thể mang thai tự nhiên.
- AMH bình thường hoặc cao không bảo đảm có thể trì hoãn sinh con tùy ý.
- Không thể dùng AMH riêng lẻ để dự đoán chính xác khả năng mang thai tự nhiên.
AMH không được khuyến cáo như xét nghiệm sàng lọc thường quy cho mọi phụ nữ chưa có biểu hiện hiếm muộn. Việc thực hiện và diễn giải kết quả cần dựa trên tuổi, tiền sử và mục đích thăm khám.
Xét nghiệm tinh dịch đồ ở nam giới
Tinh dịch đồ là xét nghiệm cơ bản trong đánh giá hiếm muộn nam, giúp khảo sát các thông số như thể tích tinh dịch, mật độ, tổng số lượng, khả năng di động và hình dạng tinh trùng.
Kết quả cần được diễn giải cùng tiền sử và tình trạng sức khỏe của người chồng. Một kết quả bất thường chưa đủ để kết luận người chồng không thể có con; kết quả trong giới hạn tham chiếu cũng không bảo đảm chắc chắn có thai.
Bác sĩ có thể đề nghị xét nghiệm lại hoặc thăm khám chuyên khoa nam học khi cần thiết.
4. Đón bé Đinh Mùi – Cả nhà cùng vui: Ưu đãi thăm khám tại IVF Phương Châu
Nhằm đồng hành cùng các cặp vợ chồng đang lên kế hoạch sinh con, IVF Phương Châu triển khai chương trình “ĐÓN BÉ ĐINH MÙI – CẢ NHÀ CÙNG VUI”.
Chương trình gồm ba nội dung:
- Tư vấn 1:1 cùng bác sĩ chuyên khoa: Trao đổi về tiền sử sức khỏe, kế hoạch mang thai và những vấn đề hai vợ chồng đang quan tâm.
- Xét nghiệm AMH cho vợ: Bổ sung thông tin về dự trữ buồng trứng, được bác sĩ diễn giải theo độ tuổi và tình trạng cụ thể.
- Xét nghiệm tinh dịch đồ cho chồng: Khảo sát các thông số tinh dịch và tinh trùng cơ bản.
Chi phí ưu đãi: 930.000 đồng/cặp vợ chồng, thay vì 1.660.000 đồng.
Thời gian áp dụng: Đến hết ngày 31/12/2026.
Các nội dung trong chương trình cung cấp một phần thông tin ban đầu, không thay thế toàn bộ việc khám trước mang thai hoặc đánh giá hiếm muộn. Bác sĩ sẽ tư vấn mức độ phù hợp của từng xét nghiệm và các bước tiếp theo dựa trên tình trạng thực tế.
Khách hàng quan tâm có thể liên hệ IVF Phương Châu để tìm hiểu điều kiện áp dụng và được hướng dẫn đăng ký.
5. Chủ động thăm khám để có thêm thông tin cho kế hoạch mang thai
Mỗi cặp vợ chồng có tình trạng sức khỏe và hành trình mong con khác nhau. Có người chỉ cần được tư vấn chuẩn bị sức khỏe, điều chỉnh lối sống và thời điểm quan hệ; có người cần đánh giá thêm hoặc điều trị nguyên nhân ảnh hưởng đến khả năng sinh sản.
Thăm khám sức khỏe sinh sản không đồng nghĩa với việc phải làm IVF. Mục tiêu trước tiên là giúp hai vợ chồng hiểu đúng tình trạng của mình và lựa chọn hướng theo dõi hoặc điều trị phù hợp.
Nếu đang chuẩn bị mang thai, đã mong con nhưng chưa có tin vui hoặc có yếu tố nguy cơ ảnh hưởng đến sinh sản, hai vợ chồng có thể chủ động đặt lịch tư vấn tại IVF Phương Châu.
Thông tin liên hệ IVF Phương Châu
Hotline: 0939 123 242
Tổng đài: 1900 54 54 66
Địa chỉ: Lầu 1, Bệnh viện Quốc tế Phương Châu, số 300 Nguyễn Văn Cừ (nối dài), Tân An, Cần Thơ.
Đăng ký khám: https://forms.gle/QXPmj6TVqD22eJU78
Website: https://ivfphuongchau.com/
