Cố vấn chuyên môn
BS. Huỳnh Thu Thảo, BS điều trị hiếm muộn IVF Phương Châu
“Hay là hai vợ chồng mình đi khám thử?”
Có lẽ nhiều gia đình đã từng nhắc đến chuyện đi khám hiếm muộn sau một thời gian mong con, nhưng rồi cuộc hẹn cứ được dời từ tháng này sang tháng khác.
Không hẳn vì chưa muốn đi. Đôi khi chỉ vì chưa biết nên bắt đầu từ đâu: Hai vợ chồng có cần cùng đi không? Người vợ nên khám vào ngày nào của chu kỳ? Những kết quả xét nghiệm trước đây có cần mang theo? Lần đầu đến khám sẽ kiểm tra những gì? Có phải đi khám hiếm muộn là sẽ được chỉ định làm IVF?
Nếu hai vợ chồng đã mong con hơn một năm và đang chuẩn bị cho lần thăm khám đầu tiên, việc hiểu trước những điều cần chuẩn bị có thể giúp cuộc hẹn trở nên nhẹ nhàng và chủ động hơn.
Quan trọng hơn, đi khám hiếm muộn không đồng nghĩa với việc phải bắt đầu IVF. Lần khám đầu tiên trước hết là để hai vợ chồng hiểu sức khỏe sinh sản của mình đang ở đâu và vì sao hành trình tìm con đang kéo dài.
Mong con hơn 1 năm, có phải đã đến lúc nên đi khám?
Thông thường, với người vợ dưới 35 tuổi, hai vợ chồng nên cân nhắc khám hiếm muộn nếu đã quan hệ tình dục đều đặn, không sử dụng biện pháp tránh thai trong 12 tháng nhưng vẫn chưa có thai.
Nếu người vợ từ 35 tuổi trở lên, việc thăm khám thường được khuyến nghị sớm hơn, sau khoảng 6 tháng mong con chưa thành công.
Với phụ nữ trên 40 tuổi hoặc những trường hợp đã có yếu tố nguy cơ ảnh hưởng đến khả năng sinh sản, việc đánh giá có thể cần được thực hiện sớm hơn thay vì tiếp tục chờ đợi.
Ngoài thời gian mong con và độ tuổi, một số dấu hiệu hoặc tiền sử cũng là lý do để hai vợ chồng chủ động thăm khám, chẳng hạn người vợ có chu kỳ kinh nguyệt không đều, vô kinh, đau bụng nhiều khi hành kinh, tiền sử bệnh lý ở cơ quan sinh sản (lạc nội mạc tử cung, bất thường tử cung – vòi trứng,..), tiền sử phẫu thuật vùng bụng-chậu; hoặc người chồng có những yếu tố có thể ảnh hưởng đến sức khỏe sinh sản như tiền sử quai bị, viêm sưng tinh hoàn,tinh hoàn ẩn, đái tháo đường,…
Vì vậy, mốc “một năm” không phải một công thức áp dụng cho tất cả mọi người.
Nếu đã mong con trong thời gian dài hoặc có những yếu tố khiến hai vợ chồng băn khoăn về khả năng sinh sản, một lần thăm khám có thể giúp mình có câu trả lời rõ ràng hơn thay vì tiếp tục chờ đợi trong lo lắng.
1. Lần đầu khám hiếm muộn, hai vợ chồng có cần cùng đi?
Nếu điều kiện cho phép, hai vợ chồng nên cùng tham gia quá trình khám đánh giá sức khỏe sinh sản ngay từ đầu.
Đây là một trong những điều quan trọng nhất trong lần khám đầu tiên.
Trong thực tế, khi chậm con, nhiều gia đình vẫn có xu hướng để người vợ đi kiểm tra trước. Chỉ khi các kết quả của người vợ không phát hiện vấn đề rõ ràng, người chồng mới bắt đầu thăm khám.
Tuy nhiên, khả năng có thai là câu chuyện liên quan đến sức khỏe sinh sản của cả hai.
Nguyên nhân khiến một cặp vợ chồng chậm con có thể liên quan đến người vợ, người chồng, hoặc đồng thời ở cả hai, và một số trường hợp chưa xác định được nguyên nhân rõ ràng sau những đánh giá ban đầu.
Vì vậy, việc cả hai cùng được đánh giá giúp bác sĩ có cái nhìn toàn diện hơn về tình trạng của gia đình.
Trong lần khám đầu tiên, bác sĩ có thể khai thác tiền sử sức khỏe, thời gian mong con, những lần mang thai trước đây nếu có, các phương pháp đã từng điều trị và những yếu tố liên quan đến sức khỏe sinh sản của cả hai.
Người vợ có thể được khám, siêu âm và thực hiện các xét nghiệm phù hợp. Người chồng có thể được chỉ định xét nghiệm tinh dịch đồ hoặc những đánh giá khác khi cần thiết.
Đi khám cùng nhau không chỉ giúp quá trình đánh giá thuận lợi hơn. Nó còn giúp cả hai cùng nghe tư vấn từ bác sĩ, cùng hiểu tình trạng hiện tại và cùng tham gia vào những quyết định tiếp theo.
Hiếm muộn không nên là câu chuyện một mình người vợ đi tìm nguyên nhân. Hành trình tìm con là hành trình của cả hai.

2. Đã từng khám trước đây, cần mang theo những hồ sơ nào?
Nếu hai vợ chồng đã từng kiểm tra sức khỏe sinh sản, điều trị hiếm muộn hoặc thực hiện IUI/IVF tại cơ sở khác, hãy mang theo những hồ sơ và kết quả đang có.
Đừng nghĩ rằng kết quả cũ “chắc không còn dùng được” nên để ở nhà.
Dù một số xét nghiệm có thể cần thực hiện lại tùy thời điểm và tình trạng hiện tại, hồ sơ trước đó vẫn cung cấp cho bác sĩ nhiều thông tin về hành trình điều trị của hai vợ chồng.
Ba mẹ có thể chuẩn bị:
- Kết quả xét nghiệm AMH và các xét nghiệm nội tiết đã thực hiện
- Kết quả siêu âm phụ khoa, đánh giá tử cung và buồng trứng
- Kết quả chụp kiểm tra vòi trứng hoặc các thăm dò liên quan nếu đã thực hiện
- Kết quả tinh dịch đồ của người chồng
- Hồ sơ phẫu thuật hoặc điều trị các bệnh lý liên quan đến sức khỏe sinh sản
- Hồ sơ những chu kỳ IUI hoặc IVF trước đây nếu có
- Thông tin về quá trình kích thích buồng trứng, chọc hút noãn, tạo phôi, chuyển phôi trước đó nếu đã điều trị
- Danh sách thuốc hoặc thực phẩm bổ sung hai vợ chồng đang sử dụng
- Các kết quả xét nghiệm khác mà hai vợ chồng cho rằng có liên quan
Nếu hồ sơ khá nhiều, ba mẹ không cần tự quyết định giấy nào quan trọng và giấy nào không. Có thể mang theo toàn bộ hồ sơ liên quan để bác sĩ xem xét.
Đối với khách hàng ở xa, việc chuẩn bị hồ sơ trước khi đi càng có ý nghĩa. Ba mẹ có thể liên hệ IVF Phương Châu trước để được hướng dẫn thêm về những thông tin cần chuẩn bị cho lần khám đầu tiên.
3. Người vợ nên đi khám vào ngày nào của chu kỳ kinh?
“Phải đợi đến ngày 2 của chu kỳ mới đi khám hiếm muộn được phải không?”
Đây là một hiểu lầm có thể khiến nhiều chị em trì hoãn cuộc hẹn.
Thực tế, không phải tất cả các nội dung đánh giá sức khỏe sinh sản đều bắt buộc thực hiện vào một ngày duy nhất của chu kỳ kinh.
Một số xét nghiệm có thể cần được thực hiện vào những thời điểm phù hợp trong chu kỳ. Trong khi đó, xét nghiệm AMH, siêu âm phụ khoa có thể được thực hiện vào ngày bất kỳ của chu kỳ kinh.
Vì vậy, nếu hai vợ chồng muốn bắt đầu thăm khám nhưng chưa biết ngày hiện tại có phù hợp hay không, đừng vội chờ thêm một chu kỳ chỉ vì nghĩ rằng mình đã “lỡ ngày”.
Trước khi đến, người vợ nên nhớ hoặc ghi lại:
- Ngày đầu tiên của kỳ kinh gần nhất
- Chu kỳ kinh thường kéo dài bao nhiêu ngày
- Kinh nguyệt có đều hay không
- Có đau bụng kinh nhiều hoặc những bất thường khác hay không
- Những thay đổi gần đây của chu kỳ nếu có
Sau khi biết tình trạng và thời điểm hiện tại trong chu kỳ, đội ngũ chuyên môn có thể hướng dẫn thời gian thăm khám phù hợp hơn.
Điều này đặc biệt hữu ích với những gia đình ở xa, bởi việc chủ động hỏi trước có thể giúp sắp xếp thời gian và chuyến đi thuận tiện hơn.
4. Người chồng cần chuẩn bị gì trước lần khám?
Một trong những xét nghiệm thường được sử dụng để đánh giá sức khỏe sinh sản nam giới là tinh dịch đồ.
Thông qua mẫu tinh dịch, bác sĩ có thêm những thông tin về các đặc điểm của tinh trùng để đánh giá khả năng sinh sản của người chồng.
Trước khi thực hiện xét nghiệm, người chồng cần tuân thủ hướng dẫn về thời gian kiêng xuất tinh và cách lấy mẫu phù hợp. Thay vì tự áp dụng những hướng dẫn tìm thấy trên mạng, ba mẹ nên liên hệ trước với nơi thực hiện xét nghiệm để được hướng dẫn cụ thể.
Ngoài ra, người chồng cũng nên chủ động cung cấp cho bác sĩ nếu có:
- Tiền sử bệnh lý hoặc phẫu thuật liên quan đến cơ quan sinh dục
- Tiền sử chấn thương, viêm sưng vùng sinh dục
- Các vấn đề đã từng được chẩn đoán liên quan đến tinh hoàn hoặc đường sinh dục
- Kết quả tinh dịch đồ hoặc điều trị nam khoa trước đây
- Những loại thuốc đang sử dụng
- Tiền sử bệnh lý khác nếu có
Đừng ngại chia sẻ vì cho rằng đây là chuyện riêng tư. Những thông tin tưởng như nhỏ đôi khi lại có ý nghĩa đối với quá trình đánh giá.
5. Lần khám hiếm muộn đầu tiên thường đánh giá những gì?
Nhiều ba mẹ hình dung rằng lần đầu đến trung tâm hỗ trợ sinh sản sẽ phải thực hiện rất nhiều xét nghiệm.
Thực tế, không có một danh sách kiểm tra giống hệt nhau cho tất cả các cặp vợ chồng.
Bác sĩ sẽ dựa trên độ tuổi, thời gian mong con, tiền sử sức khỏe, kết quả đã có và tình trạng của từng người để lựa chọn những đánh giá phù hợp.
Đối với người vợ, bác sĩ có thể quan tâm đến các nhóm thông tin như chu kỳ kinh nguyệt, tiền sử bệnh lý nội-ngoại khoa, các kiểm tra về tử cung, buồng trứng và vòi trứng. Các xét nghiệm nội tiết hoặc thăm dò khác sẽ được chỉ định khi cần thiết.
Đối với người chồng, tinh dịch đồ là một trong những đánh giá cơ bản thường được sử dụng. Nếu kết quả hoặc tiền sử cho thấy cần tìm hiểu thêm, bác sĩ có thể tư vấn các bước đánh giá tiếp theo.
Quan trọng là bác sĩ không nhìn vào một con số riêng lẻ để đưa ra kết luận.
Một kết quả đơn lẻ không đại diện cho toàn bộ khả năng sinh sản của người vợ. Một kết quả tinh dịch đồ cũng cần được đặt trong bối cảnh phù hợp. Độ tuổi, thời gian mong con, tiền sử mang thai, tình trạng tử cung – buồng trứng- vòi trứng và sức khỏe của cả hai đều là những mảnh ghép của bức tranh chung.
6. Có phải khám hiếm muộn là sẽ được chỉ định làm IVF?
Không.
Đây có lẽ là điều nhiều cặp vợ chồng cần biết nhất trước lần khám đầu tiên.
Đi khám tại một trung tâm IVF không có nghĩa phương án cuối cùng chắc chắn là IVF.
Sau khi đánh giá, có những cặp vợ chồng vẫn có thể được tư vấn tiếp tục để con tự nhiên trong khoảng thời gian phù hợp.
Có trường hợp cần điều trị một vấn đề sức khỏe đang ảnh hưởng đến khả năng sinh sản.
Có gia đình phù hợp với phương pháp bơm tinh trùng vào buồng tử cung (IUI).
Và cũng có những trường hợp bác sĩ cân nhắc IVF hoặc các kỹ thuật hỗ trợ sinh sản khác dựa trên tình trạng thực tế.
Mục tiêu của lần khám đầu tiên không phải là đưa tất cả khách hàng đến cùng một phương pháp điều trị.
Mục tiêu là tìm hiểu vì sao hai vợ chồng chưa có con và đâu là hướng đi phù hợp với chính gia đình mình.
7. Một checklist nhỏ trước ngày đi khám hiếm muộn
Nếu đã quyết định đặt lịch, ba mẹ có thể lưu lại checklist này để chuẩn bị:
- Hai vợ chồng cùng sắp xếp thời gian đi khám nếu có thể
- Tổng hợp và mang theo hồ sơ khám và điều trị hiếm muộn trước đây
- Ghi lại ngày đầu kỳ kinh gần nhất và đặc điểm chu kỳ của người vợ
- Ghi lại các thuốc và thực phẩm bổ sung đang sử dụng
- Chuẩn bị thông tin về bệnh lý, phẫu thuật và tiền sử sinh sản của cả hai
- Liên hệ trước để hỏi thời điểm khám và cách chuẩn bị nếu dự kiến thực hiện tinh dịch đồ
- Ghi sẵn những câu hỏi hai vợ chồng muốn trao đổi với bác sĩ
Một mẹo nhỏ là hai vợ chồng có thể cùng tạo một ghi chú trên điện thoại trước ngày đi khám. Trong những phút trao đổi với bác sĩ, có khá nhiều thông tin mới nên những câu hỏi mình từng rất muốn hỏi đôi khi lại dễ bị quên.
Đừng chuẩn bị tâm lý để “nhận một kết luận”, hãy chuẩn bị để hiểu rõ hơn về chính mình
Sau hơn một năm mong con, lần đầu bước vào một trung tâm hiếm muộn có thể mang theo rất nhiều cảm xúc.
Có người lo bác sĩ sẽ nói mình khó có con.
Có người sợ phải làm IVF.
Có người thậm chí ngại đi khám vì sợ câu trả lời mình nhận được không giống điều đã hy vọng.
Nhưng một lần thăm khám không phải để vội vàng đặt tên cho hành trình phía trước.
Đó là lúc hai vợ chồng có thêm dữ liệu để trả lời những câu hỏi mình đã mang theo suốt nhiều tháng: Sức khỏe sinh sản của vợ thế nào? Tinh trùng của chồng ra sao? Có yếu tố nào đang khiến việc có thai khó hơn? Mình có thể tiếp tục chờ hay nên chủ động hơn?
Có thể kết quả cho thấy hai vợ chồng vẫn còn thời gian để tiếp tục mong con tự nhiên.
Có thể bác sĩ phát hiện một yếu tố cần điều trị.
Cũng có thể gia đình cần sự hỗ trợ của các phương pháp hỗ trợ sinh sản.
Nhưng dù câu trả lời là gì, biết mình đang ở đâu vẫn giúp hai vợ chồng chủ động hơn so với tiếp tục chờ trong những câu hỏi chưa có lời giải.
Nếu bạn đang đọc bài viết này cho chính mình, hãy lưu lại checklist trước lần khám đầu tiên.
Còn nếu trong gia đình hoặc bên cạnh bạn có một cặp vợ chồng đã mong con khá lâu nhưng vẫn chưa biết nên bắt đầu từ đâu, hãy gửi bài viết này cho họ.
Đôi khi, bước đầu tiên trên hành trình tìm con chỉ đơn giản là biết mình cần chuẩn bị gì để cùng nhau đi khám.
Hotline: 0939 123 242
Địa chỉ: Lầu 1- BVQT Phương Châu, số 300 Nguyễn Văn Cừ (nối dài), Tân An, Cần Thơ
Link đăng ký khám: https://forms.gle/QXPmj6TVqD22eJU78
Zalo: https://zalo.me/3151939064448063345
Fanpage: https://www.facebook.com/ivfphuongchau
Tiktok: https://www.tiktok.com/@ivfphuongchau/
Tổng đài BVQT Phương Châu (24/24): 1900 54 54 66





