Tiêu Chuẩn Quốc Tế
JCI & RTAC
Cố vấn chuyên môn
BS. Nguyễn Huỳnh Hạnh Dung, BS khám & điều trị hiếm muộn, IVF Phương Châu
Trong những năm gần đây, tình trạng “chậm có con” không chỉ xuất hiện ở các cặp vợ chồng lớn tuổi mà ngày càng phổ biến ở nhóm vợ chồng trẻ dưới 35 tuổi. Nhiều cặp đôi có sức khỏe tốt, kinh tế ổn định, đời sống hôn nhân hài hòa nhưng sau nhiều tháng, thậm chí nhiều năm vẫn chưa thể đón tin vui.
Vậy nguyên nhân chậm có con ở các cặp vợ chồng trẻ là gì? Khi nào nên đi khám hiếm muộn? Và đâu là hướng can thiệp phù hợp theo y học hiện đại?
Chậm có con được hiểu như thế nào?
Theo định nghĩa y khoa, nếu hai vợ chồng dưới 35 tuổi quan hệ tình dục đều đặn, không sử dụng biện pháp tránh thai trong vòng 12 tháng nhưng chưa có thai, tình trạng này được xem là hiếm muộn. Đối với phụ nữ từ 35 tuổi trở lên, mốc thời gian rút ngắn còn 6 tháng.
Tuy nhiên, thực tế lâm sàng cho thấy nhiều cặp vợ chồng trẻ chủ quan, cho rằng tuổi còn trẻ nên chưa cần đi khám sớm. Việc trì hoãn thăm khám có thể khiến một số nguyên nhân tiềm ẩn không được phát hiện kịp thời.
Nguyên nhân chậm có con từ phía nữ giới
Rối loạn rụng trứng là một trong những nguyên nhân phổ biến nhất ở phụ nữ trẻ. Hội chứng buồng trứng đa nang (PCOS), rối loạn nội tiết, stress kéo dài hoặc giảm cân quá mức đều có thể làm chu kỳ kinh nguyệt không đều, ảnh hưởng đến quá trình phóng noãn.
Bên cạnh đó, các bệnh lý như lạc nội mạc tử cung, u xơ tử cung, polyp nội mạc tử cung hay viêm nhiễm vùng chậu cũng có thể cản trở quá trình thụ thai. Tắc hoặc hẹp vòi trứng do viêm nhiễm trước đó là nguyên nhân âm thầm nhưng ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng mang thai tự nhiên.
Một số trường hợp phụ nữ trẻ có dự trữ buồng trứng suy giảm sớm. Điều này có thể liên quan đến yếu tố di truyền, bệnh lý tự miễn hoặc can thiệp phẫu thuật trước đó.
Nguyên nhân chậm có con từ phía nam giới
Nhiều người vẫn cho rằng vấn đề hiếm muộn chủ yếu đến từ phụ nữ. Tuy nhiên, thống kê cho thấy khoảng 40–50% trường hợp hiếm muộn có liên quan đến yếu tố nam giới.
Tinh trùng yếu, tinh trùng ít, tinh trùng dị dạng hoặc giảm khả năng di động là những nguyên nhân thường gặp. Giãn tĩnh mạch thừng tinh, viêm nhiễm sinh dục, rối loạn nội tiết nam hoặc thói quen sinh hoạt không lành mạnh như hút thuốc, uống rượu bia, thức khuya kéo dài đều ảnh hưởng đến chất lượng tinh trùng.
Trong một số trường hợp, bất thường di truyền hoặc tắc nghẽn đường dẫn tinh cũng là nguyên nhân cần được đánh giá chuyên sâu.
Yếu tố lối sống và môi trường
Căng thẳng công việc, áp lực tài chính, thói quen ít vận động, sử dụng thực phẩm chế biến sẵn, tiếp xúc với hóa chất độc hại trong môi trường sống và làm việc đều có thể tác động tiêu cực đến sức khỏe sinh sản.
Chế độ ăn thiếu vi chất như kẽm, acid folic, vitamin D hoặc tình trạng thừa cân, béo phì cũng ảnh hưởng đến khả năng thụ thai ở cả nam và nữ.
Quan hệ không đúng thời điểm rụng trứng hoặc tần suất quá thưa cũng làm giảm xác suất mang thai, dù hai vợ chồng hoàn toàn khỏe mạnh.
Hiếm muộn không rõ nguyên nhân
Khoảng 10–15% trường hợp chậm có con được xếp vào nhóm hiếm muộn không rõ nguyên nhân. Khi các xét nghiệm cơ bản đều trong giới hạn bình thường nhưng vẫn chưa có thai sau thời gian cố gắng, bác sĩ sẽ cân nhắc các phương pháp hỗ trợ sinh sản phù hợp như IUI hoặc IVF tùy từng tình huống cụ thể.
Khi nào nên đi khám hiếm muộn?
Nên kiểm tra sức khỏe sinh sản ngay bây giờ để phát hiện bệnh lý kịp thời điều trị trước khi quá trễ. Ngoài ra, các trường hợp có chu kỳ kinh nguyệt không đều, tiền sử sảy thai liên tiếp, viêm nhiễm phụ khoa tái phát, từng phẫu thuật vùng bụng chậu hoặc nam giới có bất thường sinh lý nên kiểm tra sớm hơn.
Khám hiếm muộn cần thực hiện cho cả hai vợ chồng. Việc chỉ tập trung vào một phía có thể bỏ sót nguyên nhân quan trọng.
Hướng điều trị chậm có con hiện nay
Tùy theo nguyên nhân, bác sĩ có thể chỉ định điều chỉnh nội tiết, kích thích rụng trứng, canh trứng tự nhiên hoặc bơm tinh trùng vào buồng tử cung (IUI).
Trong những trường hợp phức tạp hơn như tắc vòi trứng hai bên, tinh trùng yếu nặng, suy buồng trứng hoặc thất bại nhiều lần với phương pháp đơn giản, thụ tinh trong ống nghiệm (IVF) sẽ được cân nhắc.
Điều quan trọng là mỗi cặp vợ chồng có một phác đồ cá nhân hóa. Không nên so sánh hành trình của mình với người khác, vì cơ địa và nguyên nhân hiếm muộn ở mỗi người là khác nhau.
Chủ động thăm khám sớm để bảo vệ cơ hội làm cha mẹ
Chậm có con không phải là điều hiếm gặp trong xã hội hiện đại. Tuy nhiên, đừng để sự chủ quan hoặc tâm lý e ngại khiến bạn bỏ lỡ thời điểm vàng trong điều trị.
Thăm khám sớm giúp xác định nguyên nhân chính xác, tăng tỷ lệ thành công và giảm áp lực tâm lý kéo dài. Quan trọng hơn, đó là bước chủ động để bảo vệ hạnh phúc gia đình và cơ hội làm cha mẹ trong tương lai.
Nếu bạn và người bạn đời đang mong con nhưng chưa đạt được kết quả như mong muốn, hãy cho mình cơ hội được tư vấn chuyên sâu từ đội ngũ bác sĩ hỗ trợ sinh sản giàu kinh nghiệm.
Hotline: 0939 123 242
Địa chỉ: Lầu 1- BVQT Phương Châu, số 300 Nguyễn Văn Cừ (nối dài), Tân An, Cần Thơ
Link đăng ký khám: https://forms.gle/QXPmj6TVqD22eJU78
Zalo: https://zalo.me/3151939064448063345
Fanpage: https://www.facebook.com/ivfphuongchau
Tiktok: https://www.tiktok.com/@ivfphuongchau/
Tổng đài BVQT Phương Châu (24/24): 1900 54 54 66
