Tiêu Chuẩn Quốc Tế
JCI & RTAC
Cố vấn chuyên môn
BS. Huỳnh Thị Thu Thảo, BS điều trị hiếm muộn, IVF Phương Châu
Khi nhận kết quả AMH thấp hoặc cao hơn khoảng tham chiếu, nhiều phụ nữ lập tức lo lắng về khả năng sinh sản. Một số người cho rằng AMH thấp đồng nghĩa rất khó có thai, trong khi AMH cao lại được hiểu là có nhiều trứng và dễ mang thai hơn. Tuy nhiên, cả hai cách hiểu này đều chưa đầy đủ.
AMH là chỉ dấu quan trọng giúp bác sĩ đánh giá dự trữ buồng trứng và dự đoán khả năng đáp ứng với thuốc kích thích buồng trứng. Dù vậy, AMH không thể đại diện cho toàn bộ khả năng sinh sản và không nên được sử dụng riêng lẻ để kết luận một người phụ nữ dễ hay khó mang thai.
AMH là gì?
AMH là tên viết tắt của Anti-Müllerian Hormone, một loại hormone được tiết ra chủ yếu từ các nang noãn nhỏ đang phát triển trong buồng trứng. Nồng độ AMH có mối liên hệ với số lượng nang noãn còn lại, vì vậy thường được sử dụng để đánh giá dự trữ buồng trứng.
AMH có xu hướng giảm dần theo tuổi. Xét nghiệm này có thể được thực hiện vào nhiều thời điểm trong chu kỳ kinh nguyệt. Tuy nhiên, kết quả cần được bác sĩ diễn giải dựa trên tuổi, tiền sử sức khỏe, chu kỳ kinh, siêu âm đếm nang thứ cấp và các xét nghiệm liên quan.
Không nên tự so sánh kết quả AMH của mình với người khác vì mỗi độ tuổi, tình trạng sức khỏe và phương pháp xét nghiệm có thể cho những giá trị khác nhau.
AMH phản ánh điều gì?
AMH chủ yếu phản ánh số lượng nang noãn còn lại trên hai buồng trứng, còn gọi là dự trữ buồng trứng. Trong điều trị hỗ trợ sinh sản, chỉ số này giúp bác sĩ dự đoán buồng trứng có thể đáp ứng thấp, trung bình hay cao với thuốc kích trứng.
Theo Hiệp hội Y học Sinh sản Hoa Kỳ, AMH và số nang thứ cấp trên siêu âm có giá trị trong dự đoán số lượng noãn có thể thu nhận cũng như khả năng đáp ứng buồng trứng trong IVF. Tuy nhiên, AMH chỉ có mối liên hệ yếu với chất lượng noãn, khả năng mang thai lâm sàng và tỷ lệ sinh sống. ASRM – Testing and interpreting measures of ovarian reserve
Nói cách khác, AMH cho biết nhiều hơn về số lượng nang noãn có thể huy động, nhưng không trực tiếp cho biết noãn có chất lượng tốt hay người phụ nữ có thể mang thai hay không.
AMH thấp có đồng nghĩa khó mang thai?
AMH thấp thường gợi ý dự trữ buồng trứng giảm, nghĩa là số lượng nang noãn còn lại ít hơn so với kỳ vọng. Tình trạng này có thể liên quan đến tuổi, yếu tố di truyền, phẫu thuật buồng trứng, lạc nội mạc tử cung, hóa trị, xạ trị hoặc một số nguyên nhân khác.
Tuy nhiên, AMH thấp không đồng nghĩa chắc chắn không thể mang thai tự nhiên. Người phụ nữ vẫn có thể rụng trứng đều, có noãn phù hợp và mang thai nếu các điều kiện sinh sản khác thuận lợi.
Khả năng mang thai còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố:
• Tuổi và chất lượng noãn
• Khả năng rụng trứng
• Tình trạng vòi trứng
• Cấu trúc tử cung và nội mạc tử cung
• Chất lượng tinh trùng của người chồng
• Tần suất và thời điểm quan hệ
• Thời gian mong con
• Các bệnh lý đi kèm
Các bằng chứng hiện có cho thấy xét nghiệm dự trữ buồng trứng không dự đoán tốt khả năng mang thai tự nhiên ở phụ nữ chưa được xác định hiếm muộn. Vì vậy, AMH thấp không nên được xem là một “bản án” về khả năng làm mẹ.
Dù vậy, dự trữ buồng trứng giảm có thể khiến khoảng thời gian sinh sản cần được lưu ý hơn. Nếu đang mong con, đặc biệt khi tuổi sinh sản đã tăng hoặc có thêm yếu tố nguy cơ, người phụ nữ nên thăm khám sớm để được đánh giá đầy đủ.
AMH thấp ảnh hưởng như thế nào đến IVF?
Trong IVF, AMH thấp có thể dự báo buồng trứng đáp ứng kém hơn với thuốc kích thích. Số nang phát triển và số noãn thu nhận trong một chu kỳ có thể ít hơn, từ đó giảm số cơ hội tạo phôi.
Tuy nhiên, AMH thấp không có nghĩa những noãn thu được chắc chắn có chất lượng kém. Chất lượng noãn chịu ảnh hưởng nhiều bởi tuổi và các yếu tố sinh học khác.
Chỉ số AMH rất thấp cũng không nên được sử dụng riêng lẻ để từ chối điều trị IVF. Bác sĩ cần kết hợp tuổi, số nang thứ cấp, tiền sử đáp ứng buồng trứng và tình trạng của cả hai vợ chồng để tư vấn tiên lượng và lựa chọn phác đồ.
AMH cao có đồng nghĩa dễ mang thai?
AMH cao thường cho thấy buồng trứng có nhiều nang nhỏ. Tuy nhiên, nhiều nang không đồng nghĩa chắc chắn dễ mang thai.
Một số phụ nữ có AMH cao vẫn rụng trứng đều và không gặp khó khăn trong việc có thai. Nhưng AMH cao cũng thường được ghi nhận ở người mắc hội chứng buồng trứng đa nang. Trong trường hợp này, dù có nhiều nang noãn, quá trình phát triển nang trội và rụng trứng có thể không diễn ra đều đặn.
Người có AMH cao kèm kinh nguyệt thưa, chu kỳ không đều, tăng cân, mụn hoặc biểu hiện tăng nội tiết tố nam nên được thăm khám. Tuy nhiên, không thể chẩn đoán hội chứng buồng trứng đa nang chỉ dựa trên AMH. Bác sĩ cần kết hợp triệu chứng, xét nghiệm nội tiết và hình ảnh buồng trứng trên siêu âm.
Do đó, AMH cao không phải lúc nào cũng là dấu hiệu thuận lợi và không thể dùng để khẳng định người phụ nữ có khả năng mang thai cao hơn.
AMH cao ảnh hưởng như thế nào đến IVF?
Trong quá trình kích thích buồng trứng, người có AMH cao có thể đáp ứng mạnh với thuốc và phát triển nhiều nang noãn. Đây có thể là yếu tố thuận lợi về số lượng noãn, nhưng đồng thời làm tăng nguy cơ đáp ứng quá mức.
Bác sĩ cần cá thể hóa liều thuốc, theo dõi nang noãn và nội tiết để kiểm soát nguy cơ quá kích buồng trứng. Việc theo dõi giúp cân bằng giữa mục tiêu thu nhận số lượng noãn phù hợp và bảo đảm an toàn cho người bệnh.
AMH có phản ánh chất lượng noãn không?
AMH không phải là xét nghiệm trực tiếp đánh giá chất lượng noãn. Chỉ số này chủ yếu phản ánh số lượng nang noãn có thể còn lại trong buồng trứng.
Tuổi người phụ nữ vẫn là một trong những yếu tố quan trọng đối với chất lượng noãn và nguy cơ bất thường nhiễm sắc thể. Một phụ nữ trẻ có AMH thấp có thể có ít noãn hơn, nhưng những noãn thu nhận được vẫn có khả năng tạo phôi tốt. Ngược lại, AMH cao không đồng nghĩa tất cả noãn đều có chất lượng tốt.
Vì vậy, chỉ nhìn vào AMH mà bỏ qua tuổi và những yếu tố sinh sản khác có thể dẫn đến đánh giá chưa chính xác.
Khi nào nên xét nghiệm AMH?
Xét nghiệm AMH nên xét nghiệm cho tất cả phụ nữ ở độ tuổi sinh sản, đặc biệt cần thiết khi hai vợ chồng mong con nhưng chưa có thai, người phụ nữ có chu kỳ kinh không đều, tiền sử phẫu thuật buồng trứng, lạc nội mạc tử cung hoặc đang chuẩn bị thực hiện IVF.
Xét nghiệm AMH giúp lựa chọn phương pháp hỗ trợ sinh sản phù hợp, dự đoán khả năng đáp ứng với thuốc kích thích buồng trứng hoặc lên kế hoạch bảo tồn khả năng sinh sản trong tương lai nếu chưa có ý định sinh con.
AMH nên được xét nghiệm với mục tiêu lâm sàng rõ ràng và được bác sĩ chuyên khoa diễn giải. Việc tự xét nghiệm rồi tự kết luận có thể gây lo lắng không cần thiết hoặc tạo cảm giác an tâm sai lệch.
Cần làm gì khi AMH thấp hoặc cao?
Khi nhận kết quả AMH ngoài khoảng tham chiếu, người phụ nữ không nên vội lo lắng hoặc tự sử dụng các sản phẩm được quảng cáo có khả năng “tăng AMH” hay “cải thiện dự trữ buồng trứng”.
Bước cần thiết là thăm khám để bác sĩ đánh giá tuổi, chu kỳ kinh, thời gian mong con, tiền sử sinh sản, siêu âm đếm nang thứ cấp và sức khỏe sinh sản của người chồng.
AMH thấp hoặc cao không thể tự mình quyết định khả năng mang thai. Giá trị của xét nghiệm nằm ở việc giúp bác sĩ hiểu rõ hơn về dự trữ buồng trứng, dự đoán đáp ứng điều trị và cá thể hóa kế hoạch chăm sóc.
Thay vì để một con số trở thành áp lực, người phụ nữ nên xem AMH là một phần thông tin trong bức tranh sức khỏe sinh sản. Việc thăm khám đầy đủ và đúng thời điểm sẽ giúp mỗi gia đình xây dựng kế hoạch mong con chủ động, phù hợp và khoa học hơn.
IVF Phương Châu là đơn vị Hiếm muộn đầu tiên tại Đồng bằng sông Cửu Long đạt cùng lúc hai tiêu chuẩn kiểm định uy tín trên thế giới về tiêu chuẩn chất lượng bệnh viện (JCI) và tiêu chuẩn chất lượng riêng biệt cho Hỗ trợ sinh sản (RTAC)
Hotline: 0939 123 242
Địa chỉ: Lầu 1- BVQT Phương Châu, số 300 Nguyễn Văn Cừ (nối dài), Tân An, Cần Thơ
Link đăng ký khám: https://forms.gle/QXPmj6TVqD22eJU78
Zalo: https://zalo.me/3151939064448063345
Fanpage: https://www.facebook.com/ivfphuongchau
Tiktok: https://www.tiktok.com/@ivfphuongchau/
Tổng đài BVQT Phương Châu (24/24): 1900 54 54 66
